Trong tháng 03/2025, Khoa Công nghệ Nhiệt lạnh, Trường Đại học Công nghiệp TP. Hồ Chí Minh (IUH) triển khai chương trình tập huấn “Trải nghiệm ứng dụng công nghệ thực tế tăng cường (Augmented Reality – AR) trong HVAC”. Hoạt động hướng đến việc giới thiệu các công nghệ trực quan hóa hiện đại, tăng cường khả năng tiếp cận mô hình kỹ thuật số và thúc đẩy ứng dụng công nghệ trong đào tạo, thiết kế và triển khai hệ thống điều hòa không khí, thông gió.
Thực tế tăng cường (AR) là công nghệ cho phép kết hợp các đối tượng và thông tin kỹ thuật số với môi trường thực thông qua điện thoại thông minh, máy tính bảng hoặc các thiết bị hiển thị chuyên dụng. Khác với công nghệ thực tế ảo (Virtual Reality – VR), vốn tạo ra một môi trường mô phỏng, AR cho phép người dùng quan sát các mô hình ba chiều (3D) được hiển thị trong không gian thực, qua đó tăng khả năng tương tác và nhận biết cấu tạo, vị trí cũng như mối quan hệ giữa các thành phần của hệ thống kỹ thuật.
Trong lĩnh vực HVAC (Heating, Ventilation and Air Conditioning), công nghệ AR mở ra nhiều khả năng ứng dụng trong thiết kế, thi công, vận hành và bảo trì hệ thống. Thông qua việc kết hợp mô hình 3D với bản vẽ kỹ thuật, người học có thể tiếp cận trực quan cách bố trí các thiết bị điều hòa không khí, hệ thống đường ống gió, đường ống nước lạnh, đường ống môi chất lạnh và các bộ phận liên quan trong công trình. Phương pháp trực quan hóa này đặc biệt hữu ích đối với những hệ thống cơ điện có cấu trúc phức tạp hoặc khó hình dung đầy đủ qua bản vẽ hai chiều.
Một nội dung có ý nghĩa thực tiễn là khả năng kết hợp AR với công nghệ Mô hình thông tin công trình (Building Information Modeling – BIM). Các mô hình kỹ thuật được xây dựng bằng những phần mềm thiết kế như Autodesk Revit có thể trở thành cơ sở dữ liệu hình học phục vụ trực quan hóa, hỗ trợ kiểm tra bố trí thiết bị và nhận diện các vị trí có nguy cơ xung đột không gian giữa hệ thống HVAC với các hệ thống cơ điện khác (Mechanical, Electrical and Plumbing – MEP). Đây là hướng tiếp cận góp phần nâng cao chất lượng thiết kế, tăng cường phối hợp kỹ thuật và giảm thiểu những sai sót có thể phát sinh trong quá trình triển khai công trình.
Đối với hoạt động đào tạo, công nghệ AR mang đến phương pháp tiếp cận kiến thức theo hướng trực quan và tương tác. Thay vì chỉ quan sát sơ đồ nguyên lý hoặc bản vẽ trên màn hình máy tính, sinh viên có thể tìm hiểu các mô hình kỹ thuật dưới nhiều góc nhìn, quan sát vị trí tương đối giữa các thiết bị và liên hệ cấu trúc hệ thống với không gian lắp đặt thực tế. Việc ứng dụng AR cũng tạo điều kiện kết hợp kiến thức chuyên ngành nhiệt lạnh với các kỹ năng thiết kế số, mô hình hóa 3D và khai thác dữ liệu BIM.
Trong những năm qua, Khoa Công nghệ Nhiệt lạnh đã quan tâm triển khai các giải pháp công nghệ số trong giảng dạy và nghiên cứu, đặc biệt ở các lĩnh vực BIM, mô phỏng động lực học lưu chất tính toán (Computational Fluid Dynamics – CFD), thực tế ảo và thực tế tăng cường. Các hoạt động nghiên cứu và thử nghiệm ứng dụng AR vào giảng dạy thiết kế hệ thống điều hòa không khí đã tạo nền tảng để tiếp tục mở rộng khả năng ứng dụng công nghệ này trong các hoạt động đào tạo chuyên ngành.
Chương trình tập huấn trải nghiệm công nghệ AR trong HVAC năm 2025 góp phần thúc đẩy việc đổi mới phương pháp giảng dạy, tăng cường ứng dụng công nghệ số và phát triển năng lực tiếp cận các giải pháp kỹ thuật hiện đại. Hoạt động cũng thể hiện định hướng của Khoa Công nghệ Nhiệt lạnh trong việc gắn kết kiến thức nền tảng với xu hướng chuyển đổi số của ngành xây dựng và cơ điện công trình, qua đó góp phần nâng cao chất lượng đào tạo nguồn nhân lực kỹ thuật đáp ứng yêu cầu phát triển của ngành nhiệt lạnh và điều hòa không khí.
